De Autoriteit Consument & Markt werkt aan nieuwe richtsnoeren voor telecomaanbieders om klanten beter te informeren over prijs, contractstatus en internetsnelheid. Tegelijk bereidt de toezichthouder zich voor op nieuwe Europese regels rond digitale netwerken, data en online veiligheid. Dat zegt directeur Telecom, Vervoer en Post Mickie Schoch in gesprek met Ed Achterberg in de podcast TP:Talks, waarin zij haar eerste maanden bij de ACM toelicht en vooruitblikt op dossiers die dit jaar bepalend zijn voor de sector.
Schoch staat sinds 1 december aan het hoofd van de directie Telecom, Vervoer en Post van de ACM. Onder haar verantwoordelijkheid vallen ook de Digital Services Act en de toezichtstaken die daarbij horen. Volgens haar is het telecomdossier maatschappelijk relevant omdat connectiviteit inmiddels een basisvoorziening is. “Je kan bijna zeggen: het is een soort basisbehoefte”, zegt zij over internettoegang.
Een belangrijk actueel dossier is het onderzoek van de ACM naar vaste internetabonnementen. Daaruit blijkt dat veel klanten na hun eerste contractperiode blijven hangen in een duurder abonnement. De consultatie over dat onderzoek is inmiddels gesloten. Schoch zegt dat de ACM acht reacties heeft ontvangen, van telecomaanbieders, een consumentenorganisatie en vergelijkingswebsites. De toezichthouder wil in april een definitief rapport publiceren. Daarna volgen richtsnoeren voor telecomaanbieders over hoe zijn hun klanten moeten informeren over de contractstatus, prijzen en snelheidsadviezen.
Volgens Schoch raakt dat onderwerp vooral consumenten die al lange tijd bij dezelfde operator zitten. Zij wijst erop dat 79 procent van de vaste internetabonnementen al voorbij de eerste contractperiode is. Vaak gaat het om oudere consumenten (65+) of mensen in kwetsbare posities. Juist voor deze consumenten kan een maandelijks prijsverschil volgens haar zwaar wegen in de portemonnee. Meer transparantie moet consumenten helpen om beter afgewogen keuzes te maken, zonder dat de ACM voorschrijft dat iedereen moet overstappen. “Wij vinden het belangrijk dat telecomaanbieders hun klanten beter informeren over de prijs, contractstatus en internetsnelheid”, zegt zij.
Europese regels bepalen steeds meer de agenda
Naast consumentenbescherming verschuift de aandacht van de ACM nadrukkelijk naar Europese digitale wetgeving. Schoch noemt daarbij het voorstel voor de Digital Networks Act, dat het Europese telecomkader uit 2018 moet moderniseren. De bedoeling daarvan is harmonisatie van regels, minder bureaucratie en een snellere uitrol van snelle en veilige netwerken binnen de Europese Unie. Ook de voorbereiding van een nieuwe veiling voor mobiele frequenties staat op de agenda van de toezichthouder.
Schoch zegt dat thema’s als resilience, sovereignty en digitale autonomie steeds prominenter worden. Tijdens het Mobile World Congress in Barcelona ziet zij dat die onderwerpen breed leven in de sector. Tegelijk wijst zij op de afhankelijkheid van grote niet-Europese technologiebedrijven. Volgens haar heeft de ACM daarom ook de taak om drempels weg te nemen voor innovatieve Nederlandse en Europese bedrijven. “We zijn afhankelijk van een aantal hele grote niet-Europese bedrijven”, zegt zij.
De toezichthouder wil misbruik van marktmacht aanpakken, toegang tot data vergemakkelijken en veilig datagebruik stimuleren. In dat verband noemt Schoch de Data Act een van de belangrijkste nieuwe instrumenten. Die wet moet bedrijven, consumenten en overheden meer mogelijkheden geven om data uit slimme apparaten te gebruiken en te delen. Ook moet het eenvoudiger worden om van clouddienst te wisselen of verschillende diensten te combineren.
Bescherming van minderjarigen krijgt prioriteit
In april wil de ACM een leidraad over datadelen publiceren. Volgens Schoch leven er bij bedrijven nog vragen over de reikwijdte van die wet. “Je moet ook uitleggen wat betekent het dan precies”, zegt zij. Zo gaat het volgens haar niet om al het internetverkeer, maar alleen om data die een apparaat zoals een modem zelf genereert, bijvoorbeeld instellingen of technische gegevens.
Ook online veiligheid krijgt een prominentere plaats binnen het toezicht. Schoch zegt dat de Digital Services Act uitgaat van een helder beginsel: wat offline illegaal is, is dat online ook. Platforms zijn zelf verantwoordelijk voor wat er op hun platform gebeurt. Bescherming van minderjarigen is daarbij een belangrijk aandachtspunt. De ACM heeft daarom eind januari een onderzoek aangekondigd naar Roblox. Over de inhoud daarvan zegt Schoch in verband met het lopende onderzoek niets, behalve dat het onderzoek ongeveer een jaar duurt.
Volgens haar moet een moderne toezichthouder daarvoor voortdurend investeren in kennis, capaciteit en samenwerking met buitenlandse collega’s. “Dat is niet een nice to have. Dat zijn echt must-haves”, zegt zij over internationale afstemming en specialistische expertise. Daarmee schetst Schoch een ACM die de telecommarkt niet alleen controleert op prijs en contracten, maar ook steeds nadrukkelijker positie inneemt in het bredere digitale speelveld van Europa.
Luister onze podcast via je favoriete podcast app. Of klik hieronder voor Spotify of Apple Podcasts.
